Enkoder absolutny, określany również jako przetwornik obrotowo – kodowy, służy do pomiaru bezwzględnej pozycji kątowej. Enkodery absolutne mierzą aktualną pozycją nie tylko w momencie, gdy są włączone, ale również po odłączeniu zasilania. Odczyt pozycji jest możliwy od razu po zasileniu enkodera, co jest jego podstawową zaletą.

Enkoder absolutny – zasada działania

Enkodery absolutne można podzielić na optyczne oraz magnetyczne. W optycznym enkoderze absolutnym pomiar pozycji realizowany jest za pomocą diody nadawczej, układu elementów światłoczułych i tarczy kodowej. Zadaniem elementów światłoczułych jest odczytywanie informacji umieszczonych na tarczy kodowej poprzez jej oświetlenie. Sygnały przekazywane są następnie do procesora enkodera, który przetwarza je na pozycję kątową. Magnetyczny enkoder absolutny mierzy pozycję dzięki zastosowaniu magnesów trwałych przymocowanych do wału enkodera oraz czujnika Halla, który odpowiada za detekcję przemieszczenia kątowego magnesów. Sygnał z czujnika Halla, który rejestruje zmiany pola magnetycznego, przesyłany jest do procesora enkodera, który przetwarza ten sygnał na pozycję absolutną.

Enkoder absolutny – pomiar liczby obrotów

Enkodery absolutne są dostępne w wersji jednoobrotowej oraz wieloobrotowej. W przypadku enkoderów absolutnych wieloobrotowych pomiar liczby obrotów realizowany jest za pośrednictwem specjalnej przekładni mechanicznej z układem optycznym (dot. enkoderów optycznych) lub za pomocą specjalnego układu zasilania, opartego o efekt Wieganda (dot. enkoderów magnetycznych). Wieloobrotowe enkodery absolutne, oferowane przez firmę, nie mierzą liczby obrotów wału enkodera dzięki podtrzymywaniu bateryjnym – dzięki temu w proponowanych enkoderach nie ma konieczności wymiany baterii.

Zastosowanie enkoderów absolutnych

Enkodery absolutne stosowane są przy automatyzacji produkcji w fabrykach (maszyny pakujące, maszyny paletyzujące, maszyny rozlewnicze, roboty przemysłowe), w pojazdach autonomicznych i wózkach samojezdnych (wózki AGV), w maszynach budowlanych (koparki, wywrotki, pojazdy samojezdne), w maszynach i urządzeniach rolniczych, w żurawiach, dźwigach, suwnicach i wózkach jezdnych, w zautomatyzowanych systemach magazynowania, w sprzęcie medycznym, układach automatyki, systemach pomiarowych, itd.

Dostępne warianty wykonania enkoderów absolutnych

W ofercie firmy dostępne są enkodery optyczne (jednoobrotowe i wieloobrotowe) oraz enkodery magnetyczne (jednoobrotowe i wieloobrotowe). Enkodery absolutne Posital Fraba wyróżnia szeroki wybór interfejsów, m.in.: enkodery analogowe, enkodery SSI, IO-Link, Modbus, CANopen, PROFIBUS, EtherNet/IP, POWERLINK, EtherCAT, PROFINET, itp. Dostępne są również enkodery absolutne Ex, z certyfikatem ATEX do pracy w strefie Ex, oraz SIL. Proponowane enkodery absolutne produkowane są w fabryce w Polsce, co przekłada się na krótkie terminy realizacji. Wybrane enkodery absolutne są objęte programem magazynowym firmy AP Automatyka.